Odpowiedź MRPiPS ws. wdrażania FEPŻ

Green REV Institute, wspólnie z Federacją Bezpieczna Żywność wystąpiły do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z apelem dotyczącym sposobu wdrażania Programu Fundusze Europejskie na Pomoc Żywnościową (FEPŻ) na lata 2021–2027. Pismo dotyczyło zasad doboru produktów żywnościowych przekazywanych beneficjentom programu, obejmującego ponad milion osób w całym kraju. Organizacja zakwestionowała brak oparcia składu paczek na rzetelnej analizie potrzeb zdrowotnych oraz brak udziału niezależnych ekspertów z zakresu dietetyki i zdrowia publicznego w procesie decyzyjnym. W apelu postulowano m.in. powołanie zespołu eksperckiego, przeprowadzenie profesjonalnej diagnozy potrzeb żywieniowych, możliwość dostosowania paczek do alergii, nietolerancji i przekonań religijnych oraz większą transparentność i uwzględnienie kryteriów środowiskowych.

Odpowiedzi w imieniu resortu udzieliła podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska. Ministerstwo podkreśliło, że FEPŻ ma charakter wsparcia czasowego i uzupełniającego (dystrybucja odbywa się zwykle co dwa miesiące, przez około 10 miesięcy w roku), a nie stanowi systemu pełnego wyżywienia, jak w instytucjach całodobowych. Wskazano, że dobór produktów odbywa się przy wiodącej roli organizacji partnerskich, a skład paczki jest modyfikowany – w Podprogramie 2025 obejmuje 24 artykuły, co daje około 50 kg żywności na osobę. Resort powołał się na wyniki badania 947 odbiorców z 2024 r., z których wynika, że najwyżej oceniane są produkty podstawowe, takie jak mąka, olej, cukier, makaron i mleko. Zgłaszane postulaty dotyczyły głównie zwiększenia częstotliwości i ilości wsparcia oraz poprawy jakości części produktów mięsnych, co – jak wskazano – zostało już częściowo wdrożone.

Ministerstwo nie uwzględniło postulatu indywidualizacji paczek pod kątem zdrowotnym czy światopoglądowym. Argumentowało, że zgodnie z obowiązującymi przepisami nie przetwarza danych wrażliwych dotyczących zdrowia beneficjentów, a przy scentralizowanych zamówieniach publicznych i ogólnopolskiej skali programu konieczne jest uwzględnianie trwałości produktów, wymogów logistycznych oraz realnego zainteresowania odbiorców. Jako przykład wskazano rezygnację z makaronu bezglutenowego z powodu niewielkiego popytu. Jednocześnie resort zadeklarował zbieżność celów z organizacją oraz gotowość do dalszego dialogu, podtrzymując stanowisko, że obecny model doboru żywności jest uzasadniony w świetle obowiązujących regulacji i uwarunkowań organizacyjnych.