Kandydatki na prezydentkę Krakowa odpowiadają na pytania Federacji Bezpieczna Żywność

Rada ds. Żywności w rok, Miejska Polityka Żywnościowa w dwa lata – to wspólna deklaracja Darii Gosek-Popiołek, Aleksandry Owcy i Moniki Piątkowskiej. W odpowiedziach na ankietę Federacji Bezpieczna Żywność kandydatki różnią się jednak w sprawach szkolnego żywienia, lokalnej żywności, klimatu i ochrony zwierząt.

Piątek jest ostatnim dniem kampanii przed niedzielnymi wyborami prezydentki lub prezydenta Krakowa. O północy z piątku na sobotę rozpocznie się cisza wyborcza, która potrwa do zakończenia głosowania.

Federacja Bezpieczna Żywność skierowała 21 pytań do Łukasza Gibały, Darii Gosek-Popiołek, Aleksandry Owcy, Michała Drewnickiego i Moniki Piątkowskiej. Dotyczyły one m.in. żywienia w miejskich placówkach, zamówień publicznych, dostępu do żywności, zdrowia, klimatu i ochrony zwierząt. Odpowiedzi miały pozwolić mieszkankom i mieszkańcom porównać konkretne deklaracje osób ubiegających się o urząd.

Do czasu przygotowania artykułu odpowiedzi nie nadesłali Łukasz Gibała i Michał Drewnicki.

Daria Gosek-Popiołek, Aleksandra Owca i Monika Piątkowska zadeklarowały opracowanie Miejskiej Polityki Żywnościowej w ciągu pierwszych dwóch lat kadencji. Każda zobowiązała się też powołać Radę ds. Żywności w ciągu pierwszych 12 miesięcy. Wszystkie poparły stałą współpracę miasta z uczelniami i organizacjami społecznymi. Aleksandra Owca dodaje, że rada powinna mieć społeczny charakter i być miejscem wymiany wiedzy między organizacjami obywatelskimi, osobami eksperckimi i miejskimi instytucjami.

Różnice widać, gdy kandydatki mają wskazać tylko trzy najważniejsze działania. Daria Gosek-Popiołek wybiera politykę żywnościową, żywienie w szkołach i przedszkolach oraz rozwój targów, jadłodzielni i kooperatyw. Aleksandra Owca wskazuje żywność jako element zdrowia publicznego, odejście od dorożek konnych oraz program współistnienia z dzikimi zwierzętami. Monika Piątkowska stawia na politykę żywnościową, targi, jadłodzielnie i kooperatywy oraz program dotyczący dzikich zwierząt.

Aleksandra Owca zaznaczyła wszystkie osiem działań zaproponowanych w pytaniu o wdrażanie nowych zasad żywienia w placówkach edukacyjnych. Wskazała m.in. audyt, szkolenia personelu, wsparcie dietetyczne, posiłki roślinne i ocenę jakości. W uwagach własnych za priorytet uznała odbudowę szkolnych stołówek i kuchni, tak aby posiłki powstawały na miejscu.

Monika Piątkowska również popiera audyt, wsparcie dietetyczne i zwiększenie dostępności pełnowartościowych posiłków roślinnych. Chce ponadto miejskich wytycznych dla placówek. W komentarzu proponuje praktyczne zajęcia o żywności, podczas których dzieci przygotowywałyby zdrowe śniadania oraz systemowe korzystanie przez szkoły i przedszkola z oferty zagród edukacyjnych. Opisuje też współpracę szkół z małopolskimi rolnikami oraz rynek hurtowy, który mógłby zaopatrywać miejskie instytucje w lokalną żywność.

Daria Gosek-Popiołek umieściła szkolne żywienie wśród trzech głównych priorytetów. W pytaniu o sposób działania wybrała szkolenia personelu, więcej świeżej i lokalnej żywności, kontrolę jakości oraz konsultacje.

Monika Piątkowska jako jedyna ocenia obecny dostęp do świeżej, lokalnej i przystępnej cenowo żywności raczej źle. Daria Gosek-Popiołek i Aleksandra Owca wybrały odpowiedź raczej dobrze. Wszystkie popierają rozwój targów i preferencyjne warunki dla lokalnych producentów. Aleksandra Owca wskazuje dodatkowo kooperatywy i jadłodzielnie, a Monika Piątkowska proponuje warzywomaty.

Daria Gosek-Popiołek deklaruje, że zadba o co najmniej jeden targ albo bazarek w każdej dzielnicy. Jej odpowiedzi pozostawiają jednak pytanie o rolę miasta w tworzeniu innych miejsc dostępu do żywności. Rozwój targów, jadłodzielni i kooperatyw wybiera jako priorytet, lecz na pytanie o miejską sieć punktów dystrybucji lokalnej żywności odpowiada „zdecydowanie nie”. Aleksandra Owca i Monika Piątkowska odpowiadają na to pytanie „zdecydowanie tak”.

Różnią się także deklaracje dotyczące zamówień publicznych. Aleksandra Owca i Monika Piątkowska zamierzają wprowadzić kryteria jakościowe i środowiskowe przy zakupie żywności. Daria Gosek-Popiołek popiera je w wybranych kategoriach zamówień. Aleksandra Owca doprecyzowuje, że w miejskich zakupach należy stawiać na świeżą, mało przetworzoną żywność, przede wszystkim roślinną. Łączy to z gotowaniem na miejscu i zakupami u lokalnych dostawców.

Monika Piątkowska uznaje żywność za jeden z priorytetów miejskiej polityki zdrowotnej. Deklaruje też uwzględnienie jej w Miejskim Planie Adaptacji do Zmian Klimatu. Daria Gosek-Popiołek i Aleksandra Owca określają żywność jako element uzupełniający polityki zdrowotnej, a decyzję o zmianie planu klimatycznego wiążą z szerszymi konsultacjami. W komentarzu Aleksandra Owca wymienia posiłki roślinne oraz lokalną i sezonową żywność jako rozwiązania korzystne dla klimatu.

Najostrzejsza różnica dotyczy koni ciągnących dorożki. Daria Gosek-Popiołek i Aleksandra Owca opowiadają się za całkowitym odejściem od dorożek konnych w centrum Krakowa w pierwszym roku kadencji. Monika Piątkowska chce utrzymać przewozy konne, zapowiadając zaostrzenie zasad i kontroli. Aleksandra Owca deklaruje, że jako prezydentka nie podpisze nowych umów z dorożkarzami. Do zakończenia przewozów chce, by miasto kontrolowało każdą stajnię i monitorowało stan koni.

Aleksandra Owca wskazuje przy ochronie dzikich zwierząt m.in. standardy remontów uwzględniające ptaki, zielone korytarze oraz punkt informacji lub interwencji. W komentarzu podkreśla, że punkt interwencyjny powinien działać całodobowo, a miasto powinno szkolić służby i brać odpowiedzialność za pomoc zwierzętom. Daria Gosek-Popiołek popiera kompleksowy program miejski, ale spośród zaproponowanych działań wybiera edukację mieszkanek i mieszkańców oraz ograniczanie niewłaściwego dokarmiania. Proponuje też audyt i zabezpieczenie miejsc przechowywania odpadów w związku z obecnością dzików w mieście. Monika Piątkowska uznaje działania edukacyjne i informacyjne za wystarczające, choć w kolejnym pytaniu zaznacza także ochronę ptaków w okresie lęgowym, zielone korytarze i współpracę z organizacjami zajmującymi się ochroną zwierząt.

Rada ds. Żywności ma powstać w rok, a Miejska Polityka Żywnościowa w dwa lata. To wspólne zobowiązania, które łatwo będzie sprawdzić. Więcej o kierunku zmian mówią jednak odpowiedzi na szczegółowe pytania. Kandydatki inaczej widzą przyszłość szkolnych kuchni i rolę miasta w zapewnianiu dostępu do lokalnej żywności. W sprawie dorożek wybierają dwa przeciwne rozwiązania.

Co zje dziecko w miejskiej szkole, gdzie mieszkanki i mieszkańcy kupią świeżą żywność i czy konie nadal będą ciągnąć dorożki przez centrum – na to wszystko wpływają decyzje samorządu. Dotyczą zdrowia, środowiska, klimatu i życia zwierząt w Krakowie. Dlatego Federacja pyta przed wyborami o konkretne działania. Odpowiedzi pozwolą później sprawdzić, co przyszłe władze miasta zrobiły ze swoimi deklaracjami.

Przedterminowe wybory są następstwem majowego referendum, w którym mieszkanki i mieszkańcy Krakowa odwołali z urzędu Aleksandra Miszalskiego (KO). Miastem kieruje obecnie Stanisław Kracik, wcześniej trzeci zastępca Miszalskiego. Funkcję prezydenta powierzył mu premier.

Jeśli w niedzielę żadna z osób kandydujących nie otrzyma ponad połowy ważnie oddanych głosów, 11 października odbędzie się druga tura. Wezmą w niej udział dwie osoby z najwyższym wynikiem.