Zmiana zaczyna się od szkoły. V Forum Bezpiecznej Żywności

To, co dzieci jedzą w szkole, nie jest wyłącznie sprawą stołówki. V Forum Bezpiecznej Żywności połączy rozmowę o szkolnym żywieniu z pytaniami o zdrowie publiczne, odpowiedzialność państwa i samorządów oraz kierunek zmian systemu żywnościowego. Jednym z najważniejszych punktów wydarzenia będzie premiera raportu „Stołówki w czasie zmiany. Diagnoza gotowości placówek i rekomendacje dotyczące wdrażania nowych standardów żywienia”, który pokazuje, w jakim stopniu szkoły i przedszkola były przygotowane do nowych zasad, gdzie występowały największe luki i jakiego wsparcia potrzebują, by przełożyć zmianę prawa na codzienną praktykę.

O tym, co każdego dnia trafia na talerze dzieci i młodzieży, decydują nie tylko zapisy rozporządzenia i jadłospisy, lecz także budżety, kompetencje personelu, organizacja pracy kuchni, zamówienia publiczne oraz wsparcie ze strony samorządów i instytucji państwowych. Właśnie dlatego szkolna stołówka staje się miejscem, w którym można zobaczyć, czy za zmianą prawa idą warunki pozwalające rzeczywiście ją wprowadzić.

Rok temu, podczas IV Forum Bezpiecznej Żywności, rozmowa koncentrowała się na edukacji żywnościowej i roli szkoły w kształtowaniu nawyków oraz świadomości młodych osób. W dyskusjach o zdrowiu publicznym, klimacie, prawach dziecka i działaniach samorządów powracała potrzeba odejścia od pojedynczych inicjatyw na rzecz rozwiązań systemowych.

V Forum Bezpiecznej Żywności idzie o krok dalej. Punktem wyjścia będą nowe zasady żywienia dzieci i młodzieży oraz możliwości, jakie tworzą dla szkół i przedszkoli, w tym także w zakresie wprowadzania posiłków roślinnych. Dyskusja skupi się zarówno na praktycznych warunkach wdrażania zmian w szkolnych stołówkach, jak i na rozwiązaniach systemowych: finansowaniu, zamówieniach publicznych, kompetencjach personelu, współpracy z rodzicami oraz podziale odpowiedzialności między państwo i samorządy za zapewnienie dzieciom dostępu do zdrowych posiłków.

V Forum Bezpiecznej Żywności „Zmiana zaczyna się od szkoły. Jak żywienie w szkole zmienia system żywnościowy” odbędzie się w Sali Kolumnowej im. Kazimierza Pużaka w Sejmie RP. Forum organizuje Green REV Institute we współpracy z Biurem Posłanki Doroty Olko oraz Federacją Bezpieczna Żywność. Wydarzenie zostało objęte Honorowym Patronatem Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Włodzimierza Czarzastego. Partnerem Forum jest European Climate Pact.

Wystąpienia otwierające wygłoszą dr Dorota Olko, która podejmie temat polityki żywnościowej jako filaru zdrowia publicznego z perspektywy zdrowia dzieci oraz dr. Sylwia Spurek, fundatorka Green REV Institute, która będzie mówić o prawie do zdrowia, odpowiedzialności państwa i znaczeniu budowania sojuszy na rzecz nowej polityki żywnościowej.

W części eksperckiej dr n. o zdr. Anna Taraszewska z Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH – Państwowego Instytutu Badawczego przedstawi zdrowe żywienie dzieci jako element prawa do zdrowia.

Ważnym punktem Forum będzie również premiera raportu „Stołówki w czasie zmiany. Diagnoza gotowości placówek i rekomendacje dotyczące wdrażania nowych standardów żywienia”, przygotowanego przez dr Katarzynę Wolnicką i wydanego przez Green REV Institute. Publikacja powstała na podstawie badania 416 szkół, przedszkoli i innych placówek, przeprowadzonego od marca do lipca 2026 r., jeszcze przed wejściem w życie nowych zasad żywienia. Pokazuje, w jakim stopniu placówki były przygotowane do zmiany, jakimi zasobami dysponowały, gdzie widziały największe bariery i jakiego wsparcia potrzebują osoby odpowiedzialne za codzienne żywienie dzieci.

Badanie pokazuje, że punkt wyjścia placówek jest bardzo zróżnicowany. 69,7% badanych deklarowało odpowiednie lub raczej odpowiednie zasoby organizacyjne do rozpoczęcia wdrażania nowych standardów, ale tyle samo dostrzegało potrzebę dodatkowych szkoleń. Jedynie 17,5% placówek zostało zakwalifikowanych do profilu gotowego do wdrożenia zmian. Raport zwraca również uwagę na lukę informacyjną: blisko 40% badanych uznało, że placówki nie otrzymały wystarczającego wsparcia informacyjnego, a kolejne 32% oceniło je jako jedynie częściowe.

Publikacja nie kończy się jednak na diagnozie. Wskazuje warunki potrzebne do trwałej zmiany: kompetencje personelu, odpowiednie finansowanie, dobrze przygotowane zamówienia, praktyczne narzędzia dla osób organizujących żywienie, rzetelną informację dla rodziców oraz edukację i przestrzeń do współdecydowania dla dzieci.

To właśnie pytanie o to, co musi wydarzyć się między zmianą prawa a zmianą na szkolnym talerzu, otworzy pierwszy panel Forum: „Od rozporządzenia do szkolnego talerza. Jak praktycznie wdrażać posiłki roślinne w szkołach i przedszkolach?”. Rozmowa obejmie m.in. szkolne budżety, przygotowanie personelu, dostawców, zaplecze kuchenne oraz komunikację z rodzicami.

W dyskusji udział wezmą posłanka Małgorzata Tracz, posłanka Dorota Łoboda, Monika Kwiatkowska, Marcin Miedziński oraz Patrycja Korszun. Panel poprowadzi Mateusz Jarczyński.

Druga debata przeniesie rozmowę ze szkolnej stołówki na poziom polityki publicznej. Panel „Jak tworzyć systemowe warunki zmiany? Rola państwa i samorządów w zapewnianiu zdrowego żywienia dzieci” będzie dotyczył m.in. finansowania, zielonych zamówień publicznych, monitorowania wdrażania zmian oraz podziału odpowiedzialności między państwo i samorządy.

W panelu wezmą udział Paulina Piechna-Więckiewicz, podsekretarzyni stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej, dr Dorota Olko, Sławomir Cygler, dr Robert Maślak oraz dr Agata Szczebyło. Dyskusję poprowadzi dr Anna Makowska.

Ostatnia część wydarzenia – „Od dyskusji do decyzji. Rekomendacje dla polityki żywieniowej na rzecz zdrowia dzieci” – będzie przestrzenią do zebrania najważniejszych wniosków z obu debat i wspólnego wypracowania postulatów dla krajowych decydentek i decydentów. Podsumowanie poprowadzi Maciej Józefowicz z Federacji Bezpieczna Żywność.

Zmiana zaczyna się od szkoły, ale nie może kończyć się na szkolnej stołówce. To, co trafia na talerze dzieci, zależy także od decyzji podejmowanych w ministerstwach i samorządach, sposobu finansowania żywienia oraz organizacji zamówień publicznych. V Forum Bezpiecznej Żywności ma połączyć te poziomy i postawić pytanie o to, jak stworzyć system, w którym dostęp do zdrowego posiłku nie zależy wyłącznie od możliwości konkretnej placówki czy determinacji pojedynczych osób, lecz staje się częścią odpowiedzialności publicznej za zdrowie dzieci i młodzieży.

V Forum Bezpiecznej Żywności
„Zmiana zaczyna się od szkoły. Jak żywienie w szkole zmienia system żywnościowy”
28 października 2026 r., godz. 10:00–16:00
Sala Kolumnowa im. Kazimierza Pużaka, Sejm RP

Wydarzenie będzie transmitowane na żywo i nagrywane.

Fot. Mateusz Pietras. IV Forum Bezpiecznej Żywności w Sejmie RP, 2025 r.