KE pyta, jak będzie wyglądać żywność w 2040 roku?

Komisja Europejska przygotowuje nową strategię badań i innowacji dotyczącą systemu żywnościowego UE na kolejne lata, nazwaną Food 2040, która zastąpi dotychczasowy program Food 2030. W ramach inicjatywy uruchomiono ogólnodostępną ankietę publiczną, której celem jest zebranie opinii wszystkich uczestników systemu żywnościowego, w tym osób mieszkających w UE, naukowczyń i naukowców, rolniczek i rolników oraz osób prowadzących działalność gospodarczą. Wyniki konsultacji wpłyną bezpośrednio na kierunki finansowania w ramach kolejnych programów ramowych Unii Europejskiej, następców programu Horyzont Europa, a Komisja chce dzięki nim zidentyfikować luki w wiedzy oraz wskazać technologie i rozwiązania społeczne, które najskuteczniej przyczynią się do budowy zrównoważonego, zdrowego i odpornego na kryzysy łańcucha dostaw żywności.

Projekt Food 2040 jest częścią działań Komisji Europejskiej na rzecz wspierania innowacji w rolnictwie i sektorze spożywczym. Pozostaje w synergii ze strategią „Od pola do stołu” oraz Europejskim Zielonym Ładem, dążąc do uczynienia Europy liderem w dziedzinie zrównoważonej żywności. Ankietę online można wypełnić do 13 marca 2026 roku, do godziny 12:00.

System żywnościowy nie obejmuje wyłącznie produkcji rolnej, lecz cały łańcuch związany z żywnością – od przetwarzania i pakowania produktów, poprzez transport i dystrybucję, aż po sprzedaż detaliczną, usługi gastronomiczne i zachowania osób konsumenckich. W ramach Food 2030 szczególny nacisk kładziono na promowanie zdrowych i zrównoważonych diet, ograniczanie wpływu systemu żywnościowego na klimat i środowisko, zwiększanie efektywności wykorzystania zasobów oraz wspieranie innowacji i zaangażowania społeczności w transformację systemu żywnościowego.

Uczestnicy i uczestniczki konsultacji mogą wskazać wartości i rezultaty, jakie powinna przynieść nowa agenda badań i innowacji. Wśród rozważanych kierunków znajdują się między innymi zwiększenie konkurencyjności i odporności europejskiego systemu żywnościowego, poprawa jakości życia konsumentów i konsumentek poprzez zdrowsze diety, zwiększenie dostępności i przystępności cenowej żywności, a także budowanie większego zaufania społeczeństwa do systemu produkcji i dystrybucji żywności.

KE pyta również o najważniejsze priorytety, które powinny kierować polityką Food 2040, w tym poprawę zarządzania systemem żywnościowym, promowanie zdrowszych nawyków żywieniowych, ograniczenie negatywnego wpływu produkcji żywności na środowisko, zwiększenie odporności systemu na kryzysy, rozwój biotechnologii i nowych technologii produkcji żywności, wykorzystanie rozwiązań cyfrowych i sztucznej inteligencji oraz zwiększenie suwerenności żywnościowej Unii Europejskiej.

W konsultacjach uwzględniono również ocenę tzw. „ścieżek działań”, czyli obszarów tematycznych, w których prowadzone są badania i projekty związane z systemami żywnościowymi. Komisja Europejska pyta, czy obecna struktura działań jest odpowiednia, czy powinna zostać uproszczona, a także czy należy wprowadzić lepsze mechanizmy monitorowania postępów i wyników. Uczestnicy i uczestniczki mają też możliwość przedstawienia własnych propozycji tematów badawczych lub obszarów innowacji, które ich zdaniem mają największy potencjał w przyszłości.

Wyniki ankiety posłużą Komisji Europejskiej do opracowania nowej strategii Food 2040, która będzie wyznaczać kierunki działań i finansowania w obszarze systemów żywnościowych w kolejnych programach badawczych Unii Europejskiej.

Photo by Tasha Kostyuk on Unsplash